Kitap yazmak kadar kitap yayınlamak da zordur. “Kitabımı yazdım ama yayınlayacak bir yayınevi bulamadım.” “Yayınevlerine gittim ama kabul etmediler.” “Aylardır kitabım bekliyor, ama yayınlamak için nasıl yol takip etmem gerekiyor bilmiyorum” gibi bir sürü email, mesaj aldım. Hayallerimiz, ideallerimiz var ama hayallerimizi bazen kabusa çeviren veya hayal kırıklığı yaşatan bir de engeller var.
Kitap yazmak yazar ve şairler için hem tutku hem idealdir. Ama bu tutku ve idealin önündeki bariyer aylarca bazen yıllarca emek verdiği kitabını yayınlayacak yayınevlerini bulma sorunu olduğunu her kalem erbabı bilir. Yayınevlerinden kimileri eserinize hiç bakmazken kimi de eserinizi yayınlasa da reklamını tam yapmaz ve dar bir okuyucu kitlesiyle buluşturur. Sorun sadece yayınlayıp yayınlamamak da değil, tabi ki bunun yazara bir de gelir olurak dönüp dönmeyeceği sorunu da var. Yayınevlerinden alacağı olup aylardır telif ödemesi bekleyen yazar ve şairler de az değil. Durum böyle olunca kitap yayınlamak aşılmaz bir dağ gibi karşımıza çıkar ama çok da öyle değil aslında, gözümüzü o kadar da korkutmaya gerek yok. Yayıncılığı Geleneksel yayıncılık ile Dijital yayıncılık diye ikiye ayırmak lazım. Yukarda bahsettiğim sorunlar ve sorular Geleneksel Yayıncılık içindi, yani kağıt baskı. Eğer kitabınıza illa kağıt baskı istemiyorsanız o zaman size ikinci bir yol: Digital yayıncılık.
Araştırma verilerine göre şu anda dijital yayınlar kağıt yayınlarıyla nerdeyse at başı. Hızlı teknoloji ve internet dünyası okuyucuyu e-kitaba yönlendirdi. Türkiye ve Türkçe yayınlarla ilgili e-kitap ve geleneksel yayınlarla ilgili güncel statistikler olmadığı için Avrupa ve Amerika merkezli platform ve yayınevlerinden birkaç örnekle konuyu açayım.
Daha fazla e-kitap satmak için, yazılım ve donanım şirketleri yeni ürünleri duyurmaya başlarken mevcut modellerde ciddi oranda indirim yapmaya başladı. Amazon, dünya çapında Kindle Basic ve Kindle Paperwhite’da düşük fiyatlar uyguluyor.
Kobo, Kobo Forma ve Clara HD için indirimleri devreye sokmaya başladı. Şirket ayrıca yakın zamanda Kobo Nia adında yeni bir e-okuyucuyu da takipçileriyle buluşturdu. Barnes and Noble, Nooks’ta çok güzel imkanlar teklifler sunuyor. Onyx, Poke 2 ve Nova 2’yi piyasaya sürdü ve Pocketbook, Haziran sonunda renkli bir e-okuyucuyu okuyucuların hizmetine soktu. Sadece bununla bitmiyor, Dünyanın en büyük yayınevi şirketlerinden ve İngiliz dilinde eserler yayınlayan en büyük beş şirketten biri olan Harper Collins, yılın ilk üç ayında dijital satışlarının % 3 arttığını bildirdi. Finans direktörü Susan Panuccio, online satışların da Mart ayından bu yana arttığını ifade etti. Good Reader’in yayın yönetmeni Michael Kozlowski’nin aktardığı bilgilere göre üçüncü çeyrekte, dijital satışlar, 2019 mali yılının üçüncü çeyreğindeki % 21’lik artışla yaklaşık 91 milyon ABD doları ile Harper Collins’in satışlarının % 23’üne tekabül ediyor.
Simon & Schuster CEO’su Carolyn Reidy, e-kitap satışlarının 2020’nin ilk çeyreğinde % 13 arttığını ve ve toplamda satışların geçen yıl aynı zamana göre % 50’ye kadar arttığını duyurmuştu. Bu arada, dünya genelinde baskı satışları yani kağıt baskının Mart sonunda yavaşlamaya başladığını ve Nisan ayında büyük bir darbe aldığını da bilmekte fayda var sanırım. Tabi ki bu olayda pandeminin büyük etkisi var ama insanların dijital dünyayı keşfettikten sonra pandemi sonrası onu geri bırakması nekadar olasıdır bilemiyorum. Benim gözlemlerime göre bu dünyanın sosyal medya ile daha uyumlu, anında paylaşım ve anında erişim imkanı olması onu vazgeçilmez kılacaktır.
Bir başka ilginç veri paylaşayım.
Libby’nin desteklediği şirket olan Overdrive’ın 2020 Mart ayı verileri gayet ilginç. Overdrive e-kitaplar, sesli kitaplar, dergiler ve canlı yayın videoları alanında hizmet veren bir Amerikan dijital dağıtıcısıdır. Mart ayı ile ilgili verileri şöyle: “Geçen hafta dünya çapındaki halk kütüphanelerinden 10,1 milyon dijital kitap ödünç alındı ve geçen yıl aynı haftaya göre yaklaşık % 30 artış gösterdi. Overdrive, 1 ve 22 Mart tarihleri arasında Anında Dijital Kart hizmeti aracılığıyla oluşturulan 25.000 dijital kitaplık kartını aktif etti.” Büyük bir artış.
The National Endowment for the Arts Verileri:
National Endowment for the Arts şirketi yeni raporda e-kitap okuyan ve sesli kitap dinleyen yetişkinlerin bir yılda en çok kitap tüketen okuyucu kitlesi olduğunu ortaya çıkardı: Kağıt okuma yerini e-kitap okumaya ve sesli kitap dinlemeye bıraktığını iddaa ediyor. Yaptıkları ankette, yetişkinlerin % 44,5’i dijital formattaki kitapları okuduklarını veya dinlediklerini ve yetişkinlerin sadece % 25,1’i basılı kitapları okuduğunu belirtti. İstatistiğin geri kalan kısmı ise hem dijital hem kağıt baskı okuduğunu ifade ettiğini bildirdi.
Issuu Verileri:
Issuu yine dijital yayıncılıkta çok önemli bir yere sahip olan bir platform. Günlük 24-30 bin döküman yüklenen bu platform kendi sitelerinde şu bilgiye yer vermis. Eylül 2020, Issuu üzerinden dijital yayın birimi satışları % 841 arttı. Ayrıca yayınları başarıyla satan 700’den fazla yeni içerik oluşturucu ekledik. Ayrıca Issuu’da satış yapan tüm yayıncıların toplam geliri % 363’ün üzerinde artış gösterdi.
Bu kadar veri yeter sanırım.
Ne dersiniz, kendi kitabımızı kendimiz yayımlayalım mı?
Eğer cevabınız “evet” ise o zaman yeni aşamaya geçelim.
Bu aşamanın, yani Diital Yayıncılığın da kendine göre zorlukları var ama işinizi biraz kolaylaştıralım.
Kitabınızı kendi başınıza yayımlamaya karar vermek hem heyecan verici hem de sinir bozucu. Kitabınız düzenledikten ve bir pazarlama planınız hazır olduktan sonra, çalışmanızı nasıl yayınlayacağınızı ve dağıtacağınızı yine kendiniz bulmanız gerekir. Bir ön bilgi vermiş olayım: Mevcut seçeneklerin sayısı o kadar fazla ki, kendi başınıza araştırma yapmak sizin için biraz bunaltıcı olabilir. En önemli adım, bu türden yayınlar yapan şirketlerin içinde size en uygun olanı seçmek. Bu alanda hizmet kuruluşların tanıtıcı bilgilerini bulmak kolay. Bunların bazıları saygın, güvenilir organizasyonlar iken bazıları maalesef öyle değil. Size sektördeki en iyi 5 Self Publising (Öz yayın) şirketleri için rehberlik edelim ve hangisini seçeceğiniz konusunda size ipuçları verelim, belki bu sayede tünelin sonunda dünya tarafından okunmaya hazır güzel bir kitapla ortaya çıkmış olursunuz. Neden olmasın? Keşfedilmemiş nice hazineler var.
En iyi Self Publishing yayın yapan şirket söz konusu olduğunda seçenekleriniz nelerdir?
Self-Publishing imkanı sunan şirketler yayıncı değildir. Kitabınızı bilgisayarınızdaki bir klasörden çıkarıp insanların okuması için dünyaya dağıtmanızı sağlayan hizmetlerdir. Karmaşık gibi görünse aslında öyle değil. Şeyle ki: Bu hizmeti sizin için gerçekleştirebilecek birkaç şirket türü var. Bunların tamamını üç gruba ayırmak mümkün:
Birincisi Amazon ve B&N Press gibi kitap perakendecileri olup, kitabınızın keşfedilip satılmasını sağlayan online kitapçılardır. Bunlar kitabınızı ayrı ayrı yüklemeniz için genellikle size markalı bir e-Kitap yayınlama platformu sağlarlar.
İkincsi, Draft2Digital ve Smashwords gibi toptancılardır. Bunlar ise bir grup kitap perakendecisine aynı anda dağıtım yapmanıza izin veren platformlardır. Bunlar, büyük olasılıkla size zaman ve enerji tasarrufu sağlayacak ortamlar, ancak hizmetleri için ekstra bir ücret ödemeniz gerekecek şirketlerdir.
Üçüncüsü ise İsteğe Bağlı Baskı Dağıtıcıları. Dağıtım seçeneklerinin yanı sıra isteğe bağlı kağıt baskı hizmetleri de içeren, tam kapsamlı Self-Publishing hizmeti sunan şirketlerdir. Doğal olarak, basılı bir kitap piyasaya sürmeyi planlıyorsanız bunlar sizin için yararlı olabilir!
Bahsettiğimiz gibi, tüm bu süreç boyunca gerçekten kendi yayıncınızsınız. Bu da, kitaplarınız üzerindeki tüm kontrolü elinizde tutmanız ve verilecek tüm kararları kendiniz vermeniz anlamına gelir. Genel olarak, kârın çoğunu siz alırsınız. (Çoğu kitap perakendecisi ve toptanıcısı, kitabınızın bir kopyası satılıncaya kadar sizden ücret almaz ama satıldıktan sonra telif ücretlerinden bir pay alırlar.)
Şirketlerle ilgili bilgi vermeye geçmeden önce son bir şey: Bu platformlarda illegal kendi kendine yayın yapan şirketler olduğunu unutmayın! Kaçınmanız gereken tüm dolandırıcılık ve yayıncılık şirketlerine ilişkin derinlemesinie bilgi vermemiz zor. Ama aralarından seçim yapabileceğiniz en iyi Self Publishing yayın yapan beş şirketiyle ilgili bilgi verebiliriz.
2020’nin en iyi Self Publishing yapan şirketleri hangileri?
Önce en önde gelen dört kitap perakendecisiyle başlayalım. Kitap perakendecileri, kitabınızı halka satacağınız mağazalardır. Self-Publishing yani “kendi eserinizi kendiniz yayınlama” hedefleriniz söz konusu olduğunda oldukça önemli olduklarını hatırdan çıkarmayın! Daha önce bahsettiğimiz gibi, her perakendeci, yazarların kitaplarını yüklemeleri için bir e-Kitap yayınlama platformu sunarlar. Farklı oldukları yönleri ise, telif ücretlerinizden ve programlarından ötürü sizden yaptıkları kesintidir.
1. Amazon KDP
Fiyatlandırma: Yüklemesi ücretsiz
Telif hakları: e-Kitap fiyatı 2,99 ila 9,99 ABD doları arasındaysa % 70 VEYA 2,99 ABD dolarının altında fiyatlandırılmışsa % 35’tir.
Baskı mı, e-Kitap mı? Her iki hizmet de veriliyor.
Online kitapçıların devi Amazon, çoğu yazarın kitaplarını satmayı düşündüğü ilk perakendecidir. Ve bunun da iyi bir nedeni var: Çünkü dünyanın en büyük dijital e-Kitap satıcısıdır. 2020’te ABD’de satın alınan tüm e-Kitapların yaklaşık % 74’ü Amazon.com’dan satın alındı.
Kindle Direct Publishing (KDP), Amazon’un Self-Publishing platformudur (geleneksel bir yayıncı gibi çalışan “Amazon Publishing” ile karıştırılmamalıdır). KDP, son zamanlarda CreateSpace ile birleşmesinden sonra daha da büyüdü. Her yazar KDP’yi kullanarak bir kitabı kendi kendine yayınlayabilir.
Bir daha diyoruz, Amazon KDP’nin Amazon KDP Select ile aynı olmadığını unutmayın. KDP Select, Amazon’un kendi programıdır; yani, kaydolmayı seçerseniz kitabınızı yalnızca Amazon’da satabilirsiniz. Bu platformun promosyonları ve ayarlardaki esnekliklerinden istifade edebilirsiniz.
KU(Kindle Unlimited) ise üyelerin istedikleri kadar okumalarına olanak tanıyan Amazon’un okuyuculara yönelik abonelik hizmetidir. Bu çok popüler ve Amazon müşterilerinin büyük bir kısmı bugünlerde sadece KU’dan kitaplar okuyor.
2. Apple Books
Apple Books Self Publishing (Öz yayın) yapan şirket
Fiyatlandırma: Yüklemesi ücretsiz
Telif hakları: Çoğu kitapta % 70
Baskı mı, e-Kitap mı? Her ikisi de.
Herkesin bilmesi gereken bir diğer büyük isim, Apple, kendi yayıncılık kolunu 2010 yılında kurdu.
Apple Books’ta bir kitaptan para kazanmanın yollarını bulmak zor olsa da, aslında bir kitap yayınlamak çok daha kolaydır. Apple Books, yazarların kendi kitaplarını oluşturmaları için iBooks Author adlı bir platform sağlar. Kullanımı nispeten kolaydır ve yüklemek ücretsizdir!
3. Barnes & Noble Press
Barnes and Noble Press Self Publishing yayın yapan şirket.
Fiyatlandırma: Ücretsiz
Telif hakları: 2,99 ABD doları ile 9,99 ABD doları arasında değişen kitaplarda % 65 VEYA 2,99 ABD dolarının altındaki kitaplar için % 40’tır.
“Baskı mı, e-Kitap mı?” diye sorarsanız. Cevap: Her ikisi de.
Tahmin edebileceğiniz gibi, Barnes & Noble Press (eski adıyla NOOK Press), Barnes and Noble’ın Self Publishing yapan platformudur. Barnes & Noble Press, Amazon’a karşı pazar payı için oldukça başarısız bir performans sergiledi. Ancak, arayüzler söz konusu olduğunda, kitabınızı B&N Press’te yayınlamak kolaydır denebilir. Ayrıca diğer büyük perakendecilerde olduğu gibi kitabınızı yüklemek burda da ücretsizdir. Dahası, Barnes & Noble hâlâ kendi kitaplarını yayınlamak isteyen yazarlar için yenilikler yapmak ve yeni özellikler eklemek üzerinde çalıştığını da hatırlatmakta fayda var.
4. Rakuten Kobo
Kobo Self Publishing yayın yapan bir diğer şirket.
Fiyatlandırma: Yüklemesi ücretsiz.
Telif hakları: ABD’de 2,99 ABD dolarından fazla fiyatlı kitaplarda % 70 VEYA 2,99 ABD dolarından düşük fiyatlı kitaplar için % 45’tir.
“Baskı mı, e-Kitap mı?” soruna için cevap: e-Kitap.
Rakuten Kobo, bilmeniz gereken son büyük perakendeci. Kanadalı bir şirkettir, (Japon e-ticaret devi Rakuten’in bir yan kuruluşudur) – bu nedenle, uluslararası e-Kitap pazarında güçlü bir erişime sahiptir. Bununla birlikte, her yıl büyüyen, ABD’de pazar payı açısından 5. sırada olan bir platform. Kobo Writing Life, Kobo’nun ücretsiz kullanımlı Self Publishing koludur – ve kullanımı oldukça basittir! E-Kitabınızı ABD dışındaki ülkelerde satmayı hedefliyorsanız, Kobo’nun uluslararası bilenen ve hizmet veren platform olması eserinize ilgiyi çekecek da tatlı bir bonus olacaktır. Kobo’da bazı özel promosyon fırsatlarına erişim imkanı buluyorsunuz.
Yukarda toptancılardan bahsetmişken bir ara not ekleyeyim. Eğer kitabınızı tüm bu farklı kitap satıcılarına kendi başınıza tek tek yüklemek istemiyorsanız, işte o zaman toptancı platformlar yardımınıza koşar. Toptancılar tüm bu pazarları bir araya getirme yeteneğine sahiptir: Yani kitabınızı her perakendeciye göndermek ve hepsini tek bir satış raporunda toplama imkanı elde debiliyorsunuz. Örneğin, Draft2Digital’e tek bir yükleme ile kitabınız Amazon, B&N Press, Apple Books, Kobo ve hatta daha küçük perakendecilerde satışa sunulacak. Ardından, Draft2Digital’in arayüzüyle tüm bu perakendecilerdeki satışlarınızı takip edebilir ve ayda bir telif hakkı çeki alabilirsiniz. Bu hizmet karşılığında, tercih ettiğiniz online bir toptancı telif ücretlerinizden ek bir kesinti yapacaktır. Bu yöntem ise zamandan tasarruf etmek isteyen ve ekstra kesintiye uğramaktan kaçınmayanlar için iyi bir yoldur.
5. Draft2Digital
Draft2Digital Self Publishing yayın yapan bir şirket.
Fiyatlandırma: Satılan kopya başına kitabın perakende fiyatının % 10’u.
Dağıtım yaptığı yerler: Amazon, Apple Books, Barnes & Noble, Google Play Books, Kobo, Playster, Tolino, OverDrive, Scribd, Bibliotheca
Baskı mı, e-Kitap mı? e-Kitap.
Bir toptancı kullanmaya karar verirseniz, önerebileciğimiz Draft2Digital’dir. Neden mi? Mükemmel müşteri desteği, kullanımı kolay bir kontrol paneli ve şık bir web sitesi tasarımı gibi birçok faktör. D2D’nin anlaşmaya dahil ettiği ekstra avantajlardan bahsetmeye bile gerek yok: Sizin için kitabınızın biçimlendirmesini yapıyorlar. D2D’de ayrıca: Yazarlara “Evrensel Kitap Bağlantıları” diye çevrilebilecek (UBL) veriyor. Adından da anlaşılacağı gibi, bu UBL’ler, yazarların kitaplarının her birine doğrudan müşterinin tercih ettiği kitap satıcısına giden bir bağlantı oluşturmasına izin vererek kitapları kolayca keşfedilebilir hale getiriyor. Uygulaması sayesinde farklı online platformlarda yeni yayınlanan diğer e-Kitabınızı otomatik olarak “Bu yazara ait” bölümüne ekler.
Sevgili dostlar, bu alan üzerinde yazılması gereken daha çok yazı var ama bu kadarla yetineyim. Günlerdir süren araştırmaları bir araya getirmek zorlu bir süreç olsa da aynı zamanda zevkli bir çalışmaydı. Umarım bu çalışma genç yazarların kitap yayınlamada önündeki en büyük bariyerlerinden biri olan yayınevleri sorununu çözmede ufak dahi olsa bir fikir verir, bir katkı sağlar.
About The Author
