Mat bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc… ortado\u011fu toplumlar\u0131n\u0131 tan\u0131mlarken kulllanabilece\u011fimiz en a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 c\u00fcmle bu olsa gerek. Kapal\u0131 ve muhafaza edilmi\u015f de\u011ferler(!) toplam\u0131…<\/p>\n
Bu tarz toplumlar genellikle \u015feffafiyetten uzakt\u0131r. \u015eeffafiyet alg\u0131s\u0131n\u0131 s\u0131cak iklim ku\u015fa\u011f\u0131nda ya\u015fad\u0131klar\u0131 i\u00e7in mahremiyete sald\u0131r\u0131 olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler. Bu durumun sebeplerinden biri -ki bence en \u00f6n planda olanlar\u0131ndan biri- bu tarz toplumlarda \u015fehvet denilen olgunun \u00e7oklu\u011fu her d\u00fc\u015f\u00fcnce tarz\u0131n\u0131n alt yap\u0131s\u0131nda az \u00e7ok bulunur olmas\u0131 bu tarz kapaliliga sebep olur. Bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir \u00f6zel alan belirleriz. Ne yaz\u0131k ki bu mahrem alan\u0131n i\u00e7ine fikir, sanat, bilim gibi kamusal de\u011ferler de girdirilir. Bu ise tekelle\u015fmeye sebep olur.<\/p>\n
Bu durum bir \u00e7ok a\u00e7\u0131dan a\u00e7\u0131klanabilir bir durumdur. Ben yaln\u0131zca fikirsel planda bir a\u00e7\u0131klama ile yetinecegim. Ne yaz\u0131k ki insan\u0131m\u0131z da dahil olmak \u00fczere ortado\u011fu toplumlar\u0131nda bu kapal\u0131lik hali iki sonucu do\u011furdu.<\/p>\n
1- Ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnce eksikli\u011fi ve ele\u015ftiriye kapal\u0131 olma<\/p>\n
2- \u0130nsanlar\u0131n kendilerini ifade etmekten korkmalar\u0131…<\/p>\n
Bu iki \u00e7\u0131kar\u0131m\u0131n ilkini zaten toplumun her b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde g\u00fcndelik hayat i\u00e7erisinde g\u00f6r\u00fcyoruz. Biraz g\u00f6zlem yapmak anlama bab\u0131nda yeterli olaca\u011f\u0131ndan ben 1. Nokta \u00fczerinde durmayaca\u011f\u0131m.<\/p>\n
\u0130kinci noktaya gelince, evet, daha \u00e7ok anla\u015f\u0131lmak isteyen insanlar\u0131n kendilerini anlatamad\u0131\u011f\u0131 bir co\u011frafya ortado\u011fu. \u0130fade etmedikleri her \u015feyi kar\u015f\u0131daki kitlelerin anlamas\u0131n\u0131 beklemeleri bir paradoks olu\u015fturuyor. Di\u011fer taraftan anla\u015f\u0131lmama veya yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lma kavramlar\u0131 da buna g\u00f6re \u015fekilleniyor. A\u015f\u0131r\u0131 derece de s\u00fcbjektif bir yap\u0131 olarak ortaya \u00e7\u0131kan d\u00fc\u015f\u00fcnsel yap\u0131da bu y\u00fczden ger\u00e7e\u011fi manip\u00fcle etmek \u00e7ok kolayd\u0131r. Kavramlar\u0131n her an i\u00e7i bo\u015falt\u0131l\u0131p yeniden doldurulabilir. Evrensel de\u011ferler d\u0131\u015f\u0131ndaki genelgecer do\u011frular hayata hakim olmaya ba\u015flar.<\/p>\n
Di\u011fer taraftan derin bir d\u00fc\u015f\u00fcnsel yap\u0131ya da ad\u0131m att\u0131r\u0131r. His ve duygu d\u00fcnyas\u0131 geli\u015fen bir toplumsal hayatta sanat on plana \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 yerde sanatta ayn\u0131 sebepten aforoz ediliyorsa bir paradoks daha kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar.<\/p>\n
\u00d6te yandan insan ili\u015fkilerinde ise \u00e7o\u011fu zaman zanlar\u0131n hakim olmas\u0131na sebep olan \u015fey yine bu kapal\u0131l\u0131k ve ifade eksikli\u011finden kaynakl\u0131d\u0131r. Ara\u015ft\u0131rma yerine onca y\u0131l hislerine g\u00fcvenen insanlar\u0131n sonunda ele\u015ftirel olarak kendilerine veya d\u00fcnyaya bakmalar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemeyece\u011fi i\u00e7in Eric Hoffer\u2019in \u201cKesin Inan\u00e7l\u0131lar\u201d\u0131 ortaya \u00e7\u0131kmaya ba\u015flar. D\u00fc\u015f\u00fcnce bazl\u0131 olmayan duygusal ba\u011fl\u0131l\u0131k hastal\u0131\u011f\u0131 diye nitelendiriyorum ben bunu…<\/p>\n
Her \u015feyi gizleme hastal\u0131\u011f\u0131 buradan \u00e7\u0131k\u0131yor. As\u0131l mahremiyet alan\u0131m\u0131zla alakal\u0131 olan durumlar\u0131n ise a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya d\u00f6k\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de yine bu tarz toplumlarda g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu ne yaman \u00e7eli\u015fki…<\/p>\n
K\u0131sacas\u0131, \u00e7ok uzatmayay\u0131m, \u015feffafiyet denilen olgu mahremiyet s\u0131n\u0131rlar\u0131m\u0131z\u0131n herkese a\u00e7\u0131lmas\u0131 de\u011fil, kamusal olan\u0131n kamuya iade edilmesi demektir. Gereksiz olarak her \u015feyi gizleme \u00e7abas\u0131 i\u00e7inde bulunmak zanlara ve zanlar da anla\u015fmazl\u0131\u011fa g\u00f6t\u00fcr\u00fcr…<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Seyfullah Sacit Mat bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc… ortado\u011fu toplumlar\u0131n\u0131 tan\u0131mlarken kulllanabilece\u011fimiz en a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 c\u00fcmle bu olsa gerek. Kapal\u0131 ve muhafaza<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1524,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2],"tags":[],"yoast_head":"\n